Vì sao cần bán thực địa?
Lab đo tiếp xúc cưỡng bức hoặc buồng nhỏ; thực địa cộng đồng chịu nhiều nhiễu. Semi-field đặt sản phẩm trong điều kiện mô phỏng nhà/sân có muỗi bay tự do và tình nguyện viên — gần thực tế hơn nhưng vẫn kiểm soát được [1][2].
- Module 5 WHO PQT: đánh giá hiệu lực côn trùng học và độ ổn định hóa chất sau già hóa nhân tạo/vận hành [1].
- Tiêu chí then chốt để liệt kê: hiệu lực trên quần thể vector tại điểm nghiên cứu sau khi sản phẩm đã già đến cuối đời dùng dự kiến [1].
Thiết kế theo hướng dẫn WHO PQT 2025
| Thành phần | Yêu cầu / gợi ý chính |
|---|---|
| Số nghiên cứu | Ba semi-field, vùng địa lý đa dạng; GLP [1] |
| Phương pháp điển hình | Experimental hut; có thể đề xuất phương pháp khác kèm hồ sơ [1] |
| Thiết kế | Latin square; xoay tình nguyện viên giữa các nhà; hạn chế xoay sản phẩm giữa nhà vì nhiễm chéo [1] |
| Mẫu | ≥ 3 lô sản xuất đã đặc trưng Module 3; cùng lô với free-flight room khi có [1] |
| Đối chứng | Âm (vỏ/không hoạt chất); dương = sản phẩm đã PQT cùng kiểu tác động [1] |
| Điểm cuối | Ức chế hút máu, ức chế đáp, bảo vệ cá nhân, knockdown, chết 24 giờ… [1] |
| Hợp lệ | Chết đối chứng sau 24 giờ ≤ 10% (giữ mẫu tiêu chuẩn); ≤ 20% nếu giữ kéo dài có biện minh [1] |
Chi tiết công thức ức chế hút máu, cỡ mẫu theo power calculation và tiêu chí so với đối chứng dương theo đúng phiên bản SOP đang hiệu lực [1].
💡 Bạn có biết? Hướng dẫn WHO về spatial repellents (2013) cũng mô tả semi-field trong lồng lưới lớn với muỗi thả có kiểm soát — cùng tinh thần “giữa lab và thực địa” [2].
Đọc kết quả và hạn chế
- Hiệu lực cuối đời dùng (end-of-life ageing) phải hơn đối chứng âm có ý nghĩa thống kê; so với đối chứng dương theo phân tích không thua kém hoặc ngưỡng dịch tễ đã chọn trước [1].
- Cần đặc trưng kháng thuốc quần thể địa phương trước khi bắt đầu [1].
- Semi-field không thay bằng chứng giảm bệnh trên cộng đồng khi cơ quan quản lý yêu cầu thêm [3].
Xem thêm: Free-flight room · Experimental hut cho màn · Spatial emanator.
Module 5 yêu cầu bao nhiêu nghiên cứu semi-field?
Ba, đa vùng, GLP [1].
Phương pháp điển hình là gì?
Experimental hut với tình nguyện viên [1].
Chết đối chứng 24 giờ vượt ngưỡng nào thì thường loại bỏ?
Vượt 10% (giữ tiêu chuẩn) [1].
Nguồn tham khảo
- WHO PQT/VCP — Semi-field studies for spatial emanator products (Module 5 implementation guidance, v0 Aug 2025, PDF) — truy cập 15/10/2026.
- WHO — Guidelines for efficacy testing of spatial repellents (2013) — truy cập 15/10/2026.
- WHO PQT — Efficacy testing guidelines for vector control products (overview) — truy cập 15/10/2026.
Các thông tin trong bài được trích từ các nguồn trên; nếu nguồn cập nhật, nội dung có thể thay đổi.