JMPS là gì?
Năm 2001, FAO và WHO thoả thuận cùng xây dựng quy cách cho thuốc trừ dịch hại trên cơ sở một biên bản ghi nhớ, nhằm tạo ra chuẩn chất lượng thống nhất, áp dụng toàn cầu. Quy cách được xây dựng qua JMPS và công bố trên website của hai tổ chức; Sổ tay cũng được nhiều nước dùng làm tài liệu hướng dẫn khi đặt quy cách quốc gia [1].
- Ấn bản 3 (2025) của Sổ tay chỉ phát hành trực tuyến, thay thế ấn bản 2 (2022) và các hướng dẫn trước; không thay đổi thủ tục, chủ yếu cập nhật trích dẫn phương pháp tham chiếu quốc tế [1].
- Sổ tay bao gồm yêu cầu dữ liệu, định nghĩa, danh pháp và hướng dẫn kỹ thuật cho thuốc dùng trong nông nghiệp và y tế công cộng [1].
- Phía WHO, từ 2002 mọi quy cách cho nguyên liệu kỹ thuật và phần lớn quy cách thành phẩm được xây dựng qua JMPS theo thủ tục mới [2].
Thủ tục mới: quy cách gắn với “sản phẩm tham chiếu”
| Thủ tục cũ | Thủ tục mới (JMPS) | |
|---|---|---|
| Phạm vi | Áp dụng cho mọi sản phẩm cùng hoạt chất, cùng dạng chế phẩm | Chỉ áp dụng cho gói dữ liệu và sản phẩm đã được đánh giá |
| Hãng khác / quy trình sản xuất khác | Mặc nhiên được coi là phù hợp | Không tự động áp dụng, kể cả cùng hãng nhưng hoạt chất sản xuất theo con đường khác |
| Mở rộng | — | Khi JMPS thấy sản phẩm bổ sung tương đương với sản phẩm làm cơ sở cho quy cách tham chiếu |
Nguồn: Sổ tay JMPS 2016 [2]. Chỉ nhà sản xuất đã nộp gói dữ liệu và được đánh giá chấp nhận mới được tuyên bố vật liệu của mình đạt quy cách [2].
Xác định tương đương: nhìn vào tạp chất và độc tính
- Tài liệu sửa đổi (12/2018) quy định dữ liệu tối thiểu để mở rộng quy cách cho nhà sản xuất mới hoặc con đường sản xuất mới [3].
- Dữ liệu “bậc 2” cho nguyên liệu kỹ thuật gồm hồ sơ độc tính như kích ứng da, mắt, mẫn cảm da; khi JMPS thấy cần, thêm nghiên cứu liều lặp lại 28 hoặc 90 ngày trên loài gặm nhấm [3].
- Hồ sơ độc tính được coi là tương đương khi các chỉ số không chênh quá 2 lần so với hồ sơ tham chiếu (hoặc lớn hơn nếu bậc liều thử lớn hơn 2), và không thay đổi phân loại trong các nghiên cứu cho kết quả phân hạng [3].
Quy cách FAO/WHO là chuẩn chất lượng quốc tế; nó không thay thế việc đăng ký lưu hành theo quy định của từng quốc gia.
Xem thêm: Sơ tuyển WHO cho sản phẩm kiểm soát vector · Khảo nghiệm hiệu lực chế phẩm · Khảo nghiệm phun không gian ULV.
JMPS là hội nghị chung của hai tổ chức nào?
FAO và WHO [1].
Quy cách theo thủ tục mới có tự áp dụng cho sản phẩm cùng hoạt chất của hãng khác không?
Không — phải được xác định tương đương [2].
Chỉ số độc tính được phép chênh tối đa bao nhiêu để coi là tương đương?
Thường không quá 2 lần [3].
Nguồn tham khảo
- FAO & WHO (2025) — Manual on the development and use of FAO and WHO specifications for chemical pesticides, 3rd edition — truy cập 10/10/2026.
- FAO & WHO — JMPS Manual, 1st edition 3rd revision (03/2016) (PDF, WHO IRIS) — truy cập 10/10/2026.
- FAO/WHO JMPS — Revised amendment to the 2016 Manual: Tier-2 equivalence data requirements (12/2018, PDF) — truy cập 10/10/2026.
Các thông tin trong bài được trích từ các nguồn trên; nếu nguồn cập nhật, nội dung có thể thay đổi.