Nhỏ hơn muỗi, nhưng vẫn là vector arbovirus
Trang fact sheet sốt Oropouche của WHO dành một phần riêng cho đường lây: virus truyền sang người chủ yếu qua vết đốt của Culicoides paraensis. Một số muỗi — Culex quinquefasciatus, Coquillettidia venezuelensis, Aedes serratus — được nêu như vector có thể, không phải vector chính [1].
Đây là lý do giám sát “chỉ đếm muỗi” có thể bỏ sót một nhóm hút máu rất nhỏ. Ở Việt Nam, Culicoides đã được nhắc trong bệnh lưỡi xanh ở gia súc — một virus khác, một bối cảnh khác: bệnh lưỡi xanh.
Hai vòng: rừng và đô thị
- Vòng rừng: WHO cho rằng linh trưởng không phải người, lười và có thể chim là vật chủ có xương sống. Vector chân khớp chưa được xác định dứt khoát cho vòng này [1].
- Vòng dịch đô thị: giữa côn trùng và người [1].
- WHO nêu các nghiên cứu đang tiếp tục để hiểu vector và vòng truyền của các ổ dịch hiện nay [1].
Vì sao sinh học kích thước đổi cách phòng
Màn giường chuẩn kém hiệu quả với muỗi vằn nhỏ vì chúng chui qua mắt lưới. WHO đối chiếu: lưới mịn, và hoá chất tồn lưu trên tường trong và ngoài nhà bị nhiễm, đã cho thấy hiệu quả [1]. Biện pháp cá nhân vẫn là quần áo che và thuốc xua DEET, IR3535 hoặc icaridin [1].
Bài không suy diễn loài Culicoides nào ở Việt Nam truyền virus Oropouche. Fact sheet đặt phân bố virus chủ yếu ở Nam Mỹ và Caribe.
Đọc ca lâm sàng: Sốt Oropouche.
Vector chính WHO nêu là loài nào?
Culicoides paraensis [1].
Vòng rừng đã rõ vector chưa?
Chưa. WHO nói chưa xác định dứt khoát vector chân khớp của vòng rừng [1].
Nguồn tham khảo
- WHO — Oropouche virus disease (fact sheet) — truy cập 30/09/2026.
Các thông tin trong bài được trích từ các nguồn trên; nếu nguồn cập nhật, nội dung có thể thay đổi.