Leptospirosis sau mưa lũ: chuột, nước bẩn và cách giảm nguy cơ

Bệnh của nước bẩn sau mưa lớn

Leptospirosis là bệnh do vi khuẩn Leptospira, có thể gặp ở người và nhiều loài động vật. Vi khuẩn có trong nước tiểu (pee) của động vật nhiễm và có thể sống trong nước hoặc đất bị nhiễm hàng tuần đến hàng tháng. CDC nhấn mạnh nguy cơ thường tăng sau bão hoặc lũ, khi người tiếp xúc nước hoặc đất bị nhiễm ^[1].

CDC ước tính khoảng 1 triệu ca trên toàn cầu mỗi năm và gần 60.000 ca tử vong — đây là số liệu toàn cầu trên trang CDC, không phải số liệu dịch tại Việt Nam ^[1].

Triệu chứng và thời gian ủ bệnh

• Ủ bệnh thường 2–30 ngày sau tiếp xúc ^[1].
• Có thể sốt, đau mình/cơ, đau đầu, nôn hoặc buồn nôn, vàng da–mắt, tiêu chảy, ớn lạnh, đau bụng, mệt, mắt đỏ, phát ban. Một số người không có triệu chứng ^[1].
• Bệnh có thể hai giai đoạn: giai đoạn đầu rồi thấy đỡ, sau đó nặng hơn với suy thận hoặc gan, hoặc viêm màng não ^[1].
• Không điều trị, bệnh có thể kéo dài vài ngày đến vài tuần; hồi phục có thể mất vài tháng ^[1].

Giảm nguy cơ theo CDC

• Không bơi hoặc lội nước có thể bị nhiễm nước tiểu động vật, nhất là sau bão, lũ hoặc mưa lớn ^[1].
• Tránh tiếp xúc động vật nghi nhiễm; che vết xước bằng băng chống nước; mang quần áo–giày–ủng chống nước khi gần nước/đất nghi nhiễm ^[1].
• Nghề rủi ro (thú y, chăn nuôi, giết mổ, vệ sinh môi trường…): rửa tay thường xuyên, dùng PPE, khử bề mặt–thiết bị, tiêm phòng cho động vật khi phù hợp, cách ly thú bệnh, kiểm soát gặm nhấm quanh nơi làm việc ^[1].
• Nghi nhiễm: đến cơ sở y tế sớm. CDC nêu điều trị bằng kháng sinh (ví dụ doxycycline hoặc penicillin) càng sớm càng tốt — không tự mua thuốc theo bài viết này ^[1].

Xem thêm góc đô thị: bài chuột trong nhà cùng đợt xuất bản.

Nguồn tham khảo

1. CDC — About Leptospirosis — truy cập 01/10/2026.

Các thông tin trong bài được trích từ các nguồn trên; nếu nguồn cập nhật, nội dung có thể thay đổi.